İlaç sektörünün lideri Novartis tarafından 29 Kasım’da Ortaköy Feriye’de düzenlenen “Novartis Basın Sohbet Toplantısı”nda KOAH (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı) ele alındı. Toplantıya konuşmacı olarak katılan İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi’nden Göğüs Hastalıkları A. B. D. Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nurhayat Yıldırım, katılımcılara hastalığın nedenlerini, tedavi sürecini ve korunma yollarını anlattı.
Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı, yani bilinen adıyla KOAH, akciğerlerdeki hava yollarının daralmasına bağlı olarak, nefes alıp verme sırasında hava akımının kısıtlanması ile ortaya çıkan bir hastalık. KOAH’ın başlıca belirtileri, öksürük, balgam çıkarma ve nefes darlığı. Uluslararası BOLD çalışmasının ülkemizde Adana’da yapılan ayağında, KOAH görülme sıklığı %19 bulunmasına rağmen bu hastaların ancak %10’una doktor tarafından KOAH tanısı konduğu görülmüştür yani sigara içme oranı yüksek olan ülkemizde doktor tanılı KOAH oranı gerçek değerinin altındadır. İlerleyici ve geri dönüşümsüz bir hastalık olan KOAH’ın tedavisinde hastaların yaşam kalitesinin artırılmasında erken teşhis ve tedavi önemli rol oynamaktadır. Dünyada ölüm nedenleri sıralamasında 4. sırada yer alan KOAH da bu açıdan 3. sıradadır.
“Pasif içiciler de büyük risk altında”
KOAH hakkında bilgi veren Prof. Dr. Nurhayat Yıldırım, KOAH’ın tedavi edilmemesi halinde, akciğerler dışında, kardiyovasküler sistemi, kemikleri ve kasları etkilediğine dikkat çekerek, diabet, peptik ülser gibi hastalıklarla birlikte görülebildiğini söyledi. KOAH’ın en önemli nedeni olarak sigara ve tütün mamüllerinin kullanımının ve pasif olarak bu ürünlerin dumanına maruz kalmanın gösterilebileceğini belirten Yıldırım, bunun dışında ev içi (iyi havalanmayan mekanlarda odun ve kömürün ısınma ve yemek pişirmede kullanılması, tezek yakımı) ve ev dışı ortam hava kirliliği (kentsel hava kirliliği), çocukluk çağı enfeksiyon hastalıkları, sosyo-ekonomik koşullar ve yanlış beslenme alışkanlıklarının da KOAH’ a neden olabileceğini ifade etti.
Avrupa ülkelerinde yılda 200 bin ila 300 bin kişinin KOAH nedeniyle öldüğünün tahmin edildiğini bildiren Yıldırım, 12 ülkede 12 kentte yapılan, Adana ilimizi de kapsayan BOLD araştırmasına göre KOAH görülme sıklığının yüzde 11-26 arasında değiştiğini söyledi. Yıldırım şöyle devam etti: “1990’lı yıllara kadar yaşlı erkek hastalığı olarak bilinen KOAH, artık kadınlarda da erkeklere yakın sıklıkta görülmekte ve kadınlarda daha kötü seyretmektedir. KOAH hastaları atak geçirirler ve ataklarda hastaların öksürük, nefes darlığı, balgam çıkarma gibi yakınmaları artar, kullandıkları ilaçlar yetersiz kalır. Çoğu hasta bu dönemde hastaneye yatırılır ancak hastaların yüzde 30’u hastaneye yattıktan bir yıl sonra kaybedilir. Bu nedenle erken tanı hayati önem taşımaktadır. Kişiyi zamanla başkalarının desteğine bağımlı hale getiren, kalıcı işgücü kayıplarına neden olan KOAH’ın tanısında, solunum fonksiyon testleri ve akciğer grafisi gibi tetkikler yol göstericidir.
Hastalığın tedavisine de değinen Yıldırım, sigaranın bırakılmasının önemini vurguladıktan sonra, hafif KOAH’lı hastalarda yakınmaları gidermek için, ihtiyaç duyduklarında kısa süreli etkili nefes açıcı (bronkodilatör) ilaçlar kullanılabileceğini; orta, ağır ve çok ağır KOAH hastalarına ise uzun etkili nefes açıcıların tek başlarına veya diğer nefes açıcılarla birlikte verildiğini ifade etti.
