Geçirmiş olduğum trafik kazası sonucu 17 yıl, 1 ay üzerinden Emekli Sandığı'ndan malulen emekli oldum. Şu an tekerlekli sandalyede yaşantımı sürdürmek zorundayım. Arkadaşlar bana uygun bir iş ayarladılar.
Burada Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) işveren tarafından yatırıldığı takdirde çalışabilir miyim? Bu şekilde çalıştığımda emekli maaşımdan (malulen emekli olduğum için) herhangi bir kesinti olur mu? Ali O.Şahan
Halen geçerli olan uygulamaya göre, Emekli Sandığı veya Bağ-Kur'dan malulen emekli olanlar aşağıda verdiğim 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 3. maddesinin C bendi gereğince SSK'lı olarak ve SSK'ya destek primi ödeyerek çalışabiliyor. 506 sayılı kanun madde 3/C: Kanunla kurulu sosyal güvenlik kurumlarından malullük veya emekli aylığı almakta iken bu kanuna tabi sigortalı bir işte çalışanların 78. maddeye göre tespit edilen prime esas kazançları üzerinden 63. madde hükmüne göre Sosyal Güvenlik Destek Primi kesilir.
506 sayılı kanun 31 Aralık 2006 günü sona eriyor. Yerine 1 Ocak 2007'de 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu yürürlüğe girecek. Bu kanun gereğince nereden olursa olsun malulen emekli olan birisi yeni 5510 sayılı kanunun 27. maddesi gereğince şu uygulamayla karşılaşacak: "... Malullük aylığı almakta iken sigortalı olarak yeniden çalışmaya başlayanların veya yabancı bir ülke mevzuatı kapsamında çalışmaya veya ikamete dayalı sosyal yardım almaya başlayanların malullük aylıkları, çalışmaya başladıkları veya ikamete dayalı sosyal yardım almaya başladıkları tarihi takip eden ödeme dönemi başında kesilir..."
Ancak, 5510 sayılı kanunun yürürlük tarihinden (31.12.2006) önce sizin gibi Emekli Sandığı'ndan malullük aylığı alıp da SSK'ya prim ödemeye devam edenlerin durumunun ne olacağı konusunda ise '506 sayılı kanunun malullük, sakatlık hükümleri ile Sosyal Güvenlik Destek Primi ödemesi geçiş hükümleri' başlıklı geçici 10. maddesi gereğince; "27 Nisan 2005 tarihli ve 5335 sayılı kanunun 30. maddesinde belirtilenler hariç olmak üzere bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce mevcut sosyal güvenlik kurumlarından yaşlılık veya emekli aylığı alıp, bu tarih itibarıyla bu kanuna tabi çalışmayı sürdürecekler hakkında 30. madde hükümleri uygulanır."
Bunlara göre 31 Aralık 2006 günü gelmeden önce SSK'ya bağlı olarak prim ödeyerek bir işe girerseniz hiç ara vermemek şartıyla 1 Ocak 2007'den sonra da prim ödeyerek çalışmaya devam edebileceğinizi düşünüyorum. Bu sebeple 31 Aralık 2006'dan önce prim ödeyen işçi olarak işe başlayın. Hem malullük aylığınızı alırsınız hem de çalıştığınız işyerinden ücretinizi...
İş kazasında ölenin geride kalanlarına iki aylık verilir
Abim 3 ay önce çalışırken işyerinde geçirdiği kazada öldü. 60 yaşındaki abim inşaattan düştü, çalıştığı yerde sigortalıydı. Ölüm raporu sonuçlanmış; fakat içeriğini bilmiyoruz. Yalnız işveren, ölen kişinin ailesinden dava etmemesi için imza almış; fakat karşılığında herhangi bir maddi yardımda bulunmadı. Eşi ne kadar aylık alabilir? (İki tür aylık alabilir deniliyor; ölüm ve emekli aylığı.) İşverenden tazminat hakkı var mı? Meryem
506 sayılı kanuna göre iş kazası sonucu vefat eden sigortalıların geride kalan eş ve çocuklarından hak sahibi olanlarına, öncelikle son üç aylık ücretlerinin ortalamasına göre yüzde 70 oranında ölüm geliri bağlanır. Daha sonra vefat edenin ölüm gününe kadar ödenmiş 1.800 günü varsa veya yoksa bile askerlik borçlanması ile 1.800 güne tamamlanabiliyorsa bir de ölüm aylığı verilir. Ancak, bağlanan bu gelir/aylıktan hangisi yüksek rakamlı ise tamamı, hangisi düşük rakamlı ise yarısı verilir. İşverenden istenecek tazminat konusuna gelince, bu konuda daha çok abğabeyinizin yaşı ve SSK'nın işverenden isteyeceği rücu parasına göre değişmekle birlikte en azından Borçlar Kanunu gereğince kusursuz sorumluluktan, destekten yoksun kalma tazminatı istenir. İşveren ödemezse mahkemeye verilebilir.
Okurlara kısa cevaplarG. Alp: 1989 yılında 9. basamaktan emekli olup da şu an basamak yükseltme imkanınız yok. Bu konuyla alakalı olarak biri 1997, diğeri de 2003'te olmak üzere iki kere basamak yükseltme hakkı verildi.
A. Yılmaz: 3 Ağustos 1964 doğum tarihi, 3 Ekim 1995 sosyal güvenlik başlangıcı, var olan bin 383 günlük aktif çalışma ve 2 bin 370 günlük isteğe bağlı SSK prim ödemelerinizle normal şartlarda 55 yaşında 5 bin 750 gün sayısı ile veya 60 yaşında 3 bin 600 gün sayısı ile emekli olabilirsiniz. Ancak 1987-1993 yılları arasındaki 2 bin 534 günlük Almanya sürelerinizi SSK'ya borçlanıp öderseniz başlangıcınız 2 bin 534 gün kadar geriye gelecektir ki; bu durumda da 51 yaşında emekli olacaksınız. Toplamda 6 bin 296 günden fazla gününüz olacağından bundan sonra isteğe bağlı prim ödemenize de gerek yok. Bu arada yazmamışsınız; ama şayet askerlik yaptıysanız, askerlik borçlanması ile emeklilik yaşınız 50'ye iner.
G.Kanat: 3 Haziran 1981'de özürlü olarak başladığınız çalışma hayatınızda şu an var olan 9 bin 50 gün sayısı ile emekli olabilirsiniz. Alacağınız emekli aylığınız rapor oranınızın artışı ile değişmez.
M. Şeker: Halen Emekli Sandığı'ndan 2 bin 200 ek gösterge ile aldığınız emekli aylığı 1 Ocak 2007'de yürürlüğe girecek olan 5510 sayılı kanunla 3 bin 600 ek göstergeli hale gelemez. Emekli olup da Bağ-Kur'a ayda 63 YTL Sosyal Güvenlik Destekleme Primi ödeyerek çalışmaya devam edenler ocak ayından itibaren en az 178 YTL ödeyecek.
O.Ayan: Eşinden boşanacak olan 53 yaşındaki yakınınız, çalışmıyorsa ve kendi çalışmalarından dolayı emekli değilse vefat etmiş babası üzerinden SSK'dan yetim aylığı alabilir.
M. Pullu: Anneniz, 1 Aralık 1994 işe başlama tarihi, 3 bin 634 günlük prim ödeme süresi ve 1 Aralık 1953 doğum tarihi ile 1 Aralık 2009 günü (15 yılı tamamlayınca) SSK'dan emekli olacak.
M.Avcılar: Sebep (4857 sayılı kanunun 24. maddesinde yazanlar) yok iken kendi isteği ile işinden ayrılan işçiye hiçbir tazminat ödenemez.
Kaynak:www.muhasebenet.net 2006
