Dr.Bilgin Öztürk GATA Askeri Tıp Akademisi Nöroloji Bölümünden 2004 yılında mezun olmuştur.Halen GATA'da görev yapmaktadır.
Bu röportajımızı Dr. Bilgin Öztürk'ün yoğunluğu yüzünden internet yoluyla gerçekleştirdik.Yönelttiğimiz sorularımıza cevap verdiği için epilepsiveben üyeleri ve tüm ilgili kişiler adına kendisine teşekkür ediyorum.
Neslihan Dikmen
epilepsiveben: Doktor epilepsiyi nasıl teşhis eder?
DR.Bilgin Öztürk:Epilepsi tanısını koymak için başvurulması gereken en önemli nokta, nöbetler hakkında verilen bilgidir. Özellikle nöbeti gören kişinin doktor tarafından dinlenmesi veya da daha iyi olarak nöbetin doktor tarafından görülmesi gerekir. Genel fizik ve nörolojik muayene yapıldıktan sonra başvurulacak ilk laboratuar inceleme aracı; elektroensefalografi (EEG) dir. Bu tetkik, saçlı deriye elektrotlar yapıştırılarak beyin dalgalarını kaydettiğimiz bir yöntemdir. Epilepsi hastalığı tanısının konulmasında en önemli tetkiktir. Bilgisayarlı beyin tomografisi (BBT) ve magnetik rezonans incelemesi (MRI) epilepsi nöbetlerinde altta yatan olayların ortaya konmasında bizlere yardımcı olmaktadır.
epilepsiveben: Çocuklukta görülen bütün nöbetler epilepsi belirtisi midir?Değilse nasıl ayırtedebileceğiz?
DR.Bilgin Öztürk:Çocuklarda görülen her nöbet epilepsi değildir. Bunların büyük kısmı ateşe bağlı olmaktadır. Ama unutulmamalıdır ki ateş epileptik nöbete sebep olabilmektedir.
epilepsiveben:-Epilepsi günümüzde nasıl tedavi edilmektedir?
DR.Bilgin Öztürk:Epilepsi tedavisinde en sık başvurduğumuz yöntem ilaç tedavisidir. Burada tedavide kullanılacak ilaç seçilirken dikkat edilmesi gereken konular vardır. En önemlileri arasında ilaç yan etkileri az olan, epilepsi tipine uygun ve hastanın uyumunu sağlayabileceği bir ilaç olmalıdır. Ayrıca cerrahi yöntemler de bulunmaktadır. Ama epilepsi tanısı konulan her hastaya hemen cerrahi tedavi düşünülmez tabiî ki. Bunun için en azından 2 sene ilaç tedavisi uygulanmalı ve hastanın tedaviye dirençli olduğuna karar verilmelidir. Ayrıca cerrahi tedavi için altta yatan neden de çok önemlidir, tümör, vasküler anomali, yapısal bozukluk gibi. İki çeşit epilepsi cerrahi yöntemi vardır. Birincisi ve de daha çok tercih edileni, rezektif cerrahi dediğimiz epileptik odağın kendisinin kaldırılmasıdır. Diğeri ise fonksiyonel veya palyatif cerrahi dediğimiz nöbet yayılım yollarının kesilmesi yoluyla nöbetlerin yayılmasını, sıklık ve şiddetini azaltmaya yönelik olan cerrahi yöntemidir. Kullanılacak cerrahi yönteme hastanın mevcut durumu ve de çeşitli laboratuar çalışmaları göz önüne alınarak hastanın fikri ve onayı alındıktan sonra karar verilir.
epilepsiveben:Aileler çocuklarının epilepsi tedavisine nasıl yardımcı olabilir?
DR.Bilgin Öztürk:Tedavide ailelere düşen en önemli görev tanı aşamasında doktora yeteri kadar bilgi vermek, tedavi aşamasında hastanın ilaçlarına uyumuna yardımcı olmak ve hastaya aşırı hastaymış gibi yaklaşmaktan kaçınmak olarak sıralayabiliriz. Eğer aile hastanın üzerine çok düşer, sorumluluk vermekten kaçınır ise bu durum hasta üzerinde kişilik bozukluklarına yol açabilmektedir. Ama bu demek değildir ki aile hastayı umursamasın, hastalığını göz ardı etmesin.
epilepsiveben: İlaçların ne gibi zararları var?Hastaların uyku hali ,unutkanlık gibi şikayetleri var.Bunlar ilaçların yan etkileri mi?
DR.Bilgin Öztürk:Bütün hastalıkların tedavilerinde kullanılan ilaçlarda olduğu gibi epilepsi tedavisinde kullanılan ilaçların da yan etkileri bulunmaktadır. Burada kullandığımız ilaçların yan etkilerinin büyük kısmı ilaca alışma safhasından sonra azalmaktadır veya da kaybolmaktadır. En sık görülen yan etkiler, uyku hali, baş dönmesi ve dengesizliktir. Bunların birkaç haftada kaybolmasını bekleriz. Eğer bu yan etkiler devam ederse mutlaka doktora başvurulmalı ve tedavinin gerekirse değiştirilmesi düşünülmelidir.
epilepsiveben:implant ,epilepsi pili her hastaya uygulanabiliyor rmu? Pilin herhangi bir yan etkisi veya zararı var mı?
DR.Bilgin Öztürk:Halk arasında "pil" tedavisi olarak bilinen "Vagal Sinir Stimülasyonu" da fonksiyonel bir cerrahi yöntemidir. Vagal sinir yoluyla beyine elektrik akımı gönderilmesi yöntemiyle çalışır. Küçük bir operasyonla elektrot vagal sinire bağlanır ve pil sol göğsün cilt altına açılan bir cebe yerleştirilir. Pil otomatik çalışır, yapılan programa göre çok kısa aralıklarla beyine çok küçük elektrik akımları yollar. Kolay uygulanan bir yöntem olup, diğer fonksiyonel cerrahilerde olduğu gibi nöbet kontrolünü sağlamak amacı ile kullanılır.
epilepsiveben:Nöbet anında neler yapılmalıdır?
DR.Bilgin Öztürk:Epileptik nöbet esnasında yapılacak olan ilk yardım hastaya zarar vermemektir. Hastanın hareketleri durdurulmaya veya engellenmeye çalışılmamalıdır. Hasta nöbet esnasında zarar görebileceği yerlerden uzak tutulmaya çalışılmalıdır (sivri yerler, köşeli yerler gibi). Gözlük varsa çıkarılmalı, hastayı sıkan giysiler gevşetilmeli, hastanın rahat nefes alabilmesi için ağız ve hava yolu açık tutulmaya çalışılmalıdır. Bu esnada çene zorlanmamalı, zorla açılmaya veya hastaya su içirilmeye çalışılmamalıdır. Hastaya nöbet esnasında ilaç içirmeye çalışılmamalıdır. Nöbetin bitmesi beklenmelidir. Nöbet sonrasında hasta ne yaptığını bilmeyebilir bu yüzden hastanın kendisine zarar getirebilecek tavırları kibarca engellenmelidir. Nöbetten sonra doktora nöbet hakkında mümkün olduğu kadar bilgi verilmesi de unutulmamalıdır.
Hasta suda nöbet geçirdi ise, bu nöbetin epileptik nöbet olduğuna emin değilseniz, kişi yaralanmışsa, gebe veya diyabet hastası ise, nöbet 5 dakikadan daha uzun sürüyor ise, kasılmalar bittikten sonra kişinin bilinci açılmıyorsa ve nöbet sonrasında hemen ikinci bir nöbet gelişmişse hemen ambulans çağırılmalıdır.
epilepsiveben:Epilepsi İyileşir mi?
DR.Bilgin Öztürk:Epilepsi ilaçla yada cerrahi olarak tedavi edilebilen, çoğu hastada (%70-75) tek ilaçla nöbetlerin kontrol altına alınabildiği bir hastalıktır. Epilepsili hasta ilacını kullanarak yaşamını rahatlıkla sürdürebilir. Eğer tedavi ile nöbetler 2-4 yıl arka arkaya görülmezse, doktor kontrolünde ilaçların azaltılıp kesilmesi denenebilir. Nöbetler tekrarlamazsa tedaviye son verilir, tekrarlarsa tedaviye yeniden başlanır. Bu durumlar mutlaka hastayı izleyen doktor tarafından karar verilmelidir.
epilepsiveben:Epileptik hastalarda görülen psikiyatrik bozukluklar nelerdir?
DR.Bilgin Öztürk:Epilepsi hastalarında en sık olarak sosyal içe çekilme, depresyon ve kişilik bozuklukları gözlenmektedir. Bunun için en büyük görev aileye ve çevreye düşmektedir.
epilepsiveben:Epilepsi hastalığına, tekrarlayan nöbetlere ve epilepsi ilaçlarına bağlı olarak gebelikte problem ortaya çıkar mı?
DR.Bilgin Öztürk:Epilepsi hastası bir annenin sağlıklı çocuk doğurma oranı %90 dır. Normal anne adaylarında bu oran %97 dir. Doğumsal sorunlar büyük oranda küçük problemlerdir. Kalp anomalileri veya spina bfida gibi anomaliler çok daha seyrek oranda görülmektedir. Burada annelere düşen en büyük görev hamilelik öncesinden başlamak üzere düzenli uzman doktor takiplerine başvurmaktır. Uzman doktor kontrolünde olan doğumlar normal anne adayı doğumlarına çok yakın oranda olmaktadır.
epilepsiveben:Epilepsi kalıtımsal mıdır?Kesin bir kanıtı var mıdır?
DR.Bilgin Öztürk:Epilepsinin nedenleri çok değişik şekillerde karşımıza çıkmaktadır. Direkt olarak genetik diyemeyiz. Ama altta yatan nedenlere baktığımızda da genetiği göz ardı edemeyiz. Mesela beyin tümörleri veya yapısal anomaliler. Bu durumlarda genetik yön vardır. Fakat beyin enfeksiyonları, ciddi kafa travmaları veya zehirlenmeler gibi durumlarda genetiği suçlamak biraz garip olur.
epilepsiveben:Epiepsi cinsel hayatı etkiler mi?Etkilerse nasıl?
DR.Bilgin Öztürk:Nöbetler kadınlarda adet dönemlerinde artış sergileyebilir. Bu da kadınların cinsel hayatlarında bir olumsuzluğa neden olabilmektedir.
epilepsiveben:Epilepsi çeşitleri nelerdir? Tedavisi en zor olan hangisidir?
DR.Bilgin Öztürk:Epilepsi nöbet tipleri; büyük (genel, jeneralize tonik-klonik, grand mal, kasılma-çırpınma ile karakterize) yada küçük (parsiyel, sadece yüz, kol yada bacakta kasılma) veya anlamsız konuşma ve davranışlar ile karakterize (kompleks parsiyel) nöbetlerdir. Ayrıca absans tip dediğimiz kısa süreli, 5-10 saniye süren, gözlerini dikip sabit bakma, bir anda cevapsızlık şeklinde, kasılmasız dalma nöbetleri görülebilmektedir. Yine ayrıca, özellikle sabahları uykudan uyandıktan sonraki dönemlerde ortaya çıkan ve kollarda sıçrama-atmalar tarzında myoklonik nöbetler de olabilir.
epilepsiveben:Nöbet süreleri nedir?En uzun nöbet ne kadar sürer?
DR.Bilgin Öztürk:Nöbet süreleri hastalara sorulursa çok uzun olarak değerlendirilir. Ama aslına bakarsanız 1-4 dakika sürmektedir.
epilepsiveben:Şizofren hastalarının epilepsi olması gibi bir durum var mıdır?
DR.Bilgin Öztürk:Şizofren hastaların epilepsi olması konusunda kesin bir şey söylenemez. Ama her zamanki gibi altta yatan neden çok önemlidir. Şizofreniye sebep olan organik bir lezyon aynı zamanda epilepsiye de neden olabilir.
Röportajımızın devamı ilerdeki günlerde yayınlanacak...
